ภูมิปัญญาไทย
 
  ภูมิปัญญาไทย  หมายถึง ความรู้ ความสามารถ วิธีการ ผลงานที่คนไทยได้ศึกษา เก็บรวบ
รวมความรู้ และจัดเป็นองค์ความรู้ ปรับปรุง พัฒนา ถ่ายทอดจากคนรุ่นหนึ่งไปสู่คนอีกรุ่นหนึ่ง
จนเกิดผลดีงาม มีคุณค่า มีประโยชน์ นำไปแก้ปัญหาและพัฒนาชีวิตของคนไทยได้อย่างเหมาะสม
กับยุคสมัย
 
 
ตัวอย่างภูมิปัญญาไทย

- ด้านภาษาและวรรณกรรม ได้แก่ สุภาษิต คำพังเพย เพลงพื้นบ้าน ปริศนาคำทายต่างๆ

ด้านประเพณี ได้แก่ วันสำคัญทางศาสนา ประเพณีวันลอยกระทง การละเล่นของท้องถิ่น
 
- ด้านศิลปวัตถุและศิลปกรรม ได้แก่ จิตรกรรมฝาผนังตามวัดต่างๆ การทำเครื่องปั้นดินเผา  
 
- ด้านการแต่งกาย ได้แก่ การท้อผ้าไหม 

 

 

 
ความสำคัญของภูมิปัญญาไทยต่อการสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคในชุมชน
 
                ทุกชุมชนมีเอกลักษณ์เป็นของตนเอง ทั้งประเพณี วัฒนธรรม และวิถีการดำเนินชีวิตซึ่ง
เอกลักษณ์ดังกล่าว ได้ดำเนินขึ้นและสืบทอดโดยคนรุ่นก่อนในชุมชน   มีการสั่งสมภูมิปัญญาด้าน
ต่าง และผ่านการพัฒนาที่สอดคล้องกับสิ่งแวดล้อม   และทรัพยากรในชุมชน   เช่น  การแต่งกาย
การรับประทานอาหาร   รวมถึงการดูแลรักษาสุขภาพและการบำบัดโรค   ภูมิปัญญากับการสร้าง
เสริมสุขภาพ   และการป้องกันโรคของชุมชน  ตัวอย่างเช่น   การรับประทานผักเพื่อบำรุงร่างกาย
การรักษาโรคด้วยสุมนไพร   การนวดไทยเพื่อบำบัด  บรรเทาการเจ็บป่วย    การประคบสมุนไพร
รักษาอาการปวดเมื่อย เคล็ดขัดยอก  หรือการอยู่ไฟเพื่อส่งเสริม  และฟื้นฟูสุขภาพของผู้หญิงหลัง
คลอดบุตร เป็นต้น

                ภูมิปัญญาไทยจึงมีความสำคัญต่อสุขภาพในเรื่องของการบำบัด  บรรเทา  รักษาป้อง
กันโรคและการสร้างเสริมสุขภาพในชุมชน  ให้มีสุขภาพที่สมบูรณ์แข็งแรง ซึ่งผลดีดังกล่าวจะเกิด
ขึ้นได้ต่อเมื่อคนไทยในชุมชนหรือท้องถิ่นต่างๆ รู้จักประยุกต์ใช้ทรัพยากรธรรมชาติที่มีอยู่ในชุม
ชนของตนเองมาใช้ให้เกิดประโยชน์ในการรักษาดูแลสุขภาพ 
 
 
 
การแพทย์แผนไทย
 
                การแพทย์แผนไทย หมายถึง กระบวนการทางการแพทย์เกี่ยวกับการตรวจ วินิจฉัย
บำบัดรักษาหรือป้องกันโรค หรือการส่งเสริมแบะฟื้นฟูสภาพของมนุษย์หรือสัตว์ การผดุงครรภ์
และเครื่องมือทางการแพทย์ ทั้งนี้โดยอาศัยความรู้หรือตำราที่ได้ถ่ายทอดและสืบต่อกันมา 
 

การแพทย์แผนไทยเป็นภูมิปัญญาไทยเพื่อการสร้างเสริมสุขภาพและการป้องกันโรคในชุมชน

                1.การนวดไทย เป็นภูมิปัญญาอันล้ำค่าในการรักษาโรค การสร้างเสริมสุขภาพร่าง
กายและจิตใจของคนไทย  ที่สืบทอดกันมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน  และจัดเป็นวัฒนธรรม  วิถี
ชีวิตของคนไทยที่แสดงถึงการดูแลสุขภาพกัน  โดยใช้อวัยวะต่างๆ  เช่น ศอก เข่า เท้า นวดให้
กันอีกทั้งยังมีการพัฒนา โดยใช้อุปกรณ์ช่วยในการนวด เช่น ไม้กดท้อง นมสาว ประโยชน์ของ
การนวดไทยมีผลดีต่อสุขภาพในหลายๆด้าน  เช่น  การกระตุ้นระบบประสาทเพิ่มประสิทธิภาพ
ของระบบทางเดินหายใจช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบไหลเวียนโลหิตและน้ำเหลือง ลดการ
เกร็งตัวของกล้ามเนื้อ และผ่อนคลายความตึงเครียดทางจิตใจ
 
                2.การประคบสมุนไพร  เป็นภูมิปัญญาทางด้านการแพทย์แผนไทยที่มีการสืบทอด
จากบรรพบุรุษมาช้านาน โดยมีการใช้สมุนไพรห่อด้วยผ้าเป็นลูก เรียกว่า ลูกประคบ นำลูกประ
คบไปนึ่งให้ร้อน แล้วนำมาประคบบริเวณที่มีอาการปวดเมื่อย   เคล็ด ขัดยอก  จะช่วยบรรเทา
อาการปวดได้ซึ่งสมุนไพรที่ใช้ทำลูกประคบส่วนใหญ่นั้นจะมันน้ำมันหอมระเหย เมื่อนึ่งให้ร้อน
แล้วแล้วน้ำมันหอมระเหยซึ่งเป็นตัวยาจะออกมากับไอน้ำและความชื้น   และเมื่อประคบตัวยา
เหล่านั้นจะซึมเข้าผิวหนัง ช่วยรักษาอาการเคล็ด  ขัดยอก  ลดอาการบวมอักเสบของกล้ามเนื้อ
เอ็นและข้อต่อ นอกจากนี้ความร้อนจากลูกประคบยังช่วยกระตุ้นการไหลเวียนของเลือด  ช่วย
ให้ตัวยาซึมผ่านผิวหนังได้ดีขึ้น  อีกทั้งกลิ่นของน้ำมันหอมระเหยยังช่วยให้คลายเครียด  เกิด
ความสดชื่นอีกด้วย

                3. น้ำสมุนไพร อาหารและน้ำสมุนไพรบางชนิดที่นิยมรักประทานกันอยู่ในปัจจุบัน
ยังช่วยรักษาโรคและอาการเจ็บป่วยต่างๆได้อีกตัวซึงเกิดจากความเฉลียวฉลาดของบรรพบุรุษ
ที่ได้คิดปรุงแต่งอาหารและเครื่องดื่มที่มีคุณค่าบำรุงร่างกาย  เช่น น้ำขิงช่วยขับลม แก้ท้องอืด
ท้องเฟ้อน้ำใบบัวบกแก้ร้อนใน กระหายน้ำ  น้ำมะพร้าวช่วยขับปัสสาวะ ลดไข้ ทำให้สดชื่น ส่วน
ผักพื้นบ้าน  และพืชสมุนไพรไทยที่เป็นส่วนประกอบของเครื่องแกงในอาหารไทยมีสรรพคุณใน
การบำรุงรักษาร่างกายได้อย่างดี เช่น ในโหระพารสเผ็ดร้อนแก้เป็นลม วิงเวียน ตะไคร้แก้ปวด
ท้อง ลดความดันเลือด มะนาวมีรสเปรี้ยวแก้ โรคเลือดออกตามไรฟัน  ฟักทองมีเบต้าแคโรทีน
สูงช่วยบำรุงร่างกายและมะขามใช้เป็นยาระบาย แก้โรคบิด เป็นต้น

                4.การทำสมาธิ  สวดมนต์ และภาวนาเพื่อการรักษาโรค  เป็นวิถีชีวิต  และความเชื่อ
ความศรัทธาต่อพระพุทธศาสนาของชาวไทยที่นิยมปฏิบัติสืบต่อกันมาจัดว่าเป็นภูมิปัญญาทาง
การแพทย์แผนไทยที่ช่วยสร้างเสริมสุขภาพได้เป็นอย่างดีโดยเฉพาะสุขภาพทางใจเพราะการทำ
สมาธิสวดมนต์และภาวนาช่วยให้จิตใจที่สับสน และว่าวุ้นเกิดความสงบ  มีความสุข  ผ่อนคลาย
ความเครียด  มีสมาธิ และเกิดปัญญา  ในปัจจุบันมีการวิจัยทางการแพทย์พบว่า  การสวดมนต์
และการทำสมาธิช่วยให้หัวใจทำงานหนักน้อยลง ส่งผลดีต่อปอด ระบบการหายใจ  นอกจากนี้
การนั่งสมาธินานๆจะคลายความวิตกกังวล ร่างกายได้รับการพักผ่อนอย่างแท้จริง
 

                5.กายบริหารแบบไทย หรือกายบริหารท่าฤาษีดัดตน เป็นภูมิปัญญาทางการแพทย์
แผนไทยเกิดขึ้นจากการสิบทอดบอกเล่าต่อ ๆ กันมาของนักบวช นักพรต พระสงฆ์ หรือชาวพุทธ
ที่นิยมนั่งสมาธิ วิปัสสนากรรมฐาน  ซึ่งมีความแตกต่างกับท่าโยคะของอินเดีย โดยเป็นท่าที่ไม่
ผาดโผน หรือฝืนร่างกายจนเกินไป บุคคลทั่วไปสามารถทำได้ และเมื่อปฏิบัติอย่างถูกต้องจะช่วย
รักษาอาการปวดเมื่อยช่วยให้การเคลื่อนไหวของแขน ขา หรือข้อต่อต่างๆเป็นไปอย่างคล่องแคล่ว
ทำให้เลือดหมุนเวียนได้ดีสร้างสมาธิ ผ่อนคลายความเครียด และเพิ่มประสิทธิภาพของการหายใจ

 

 

    

 

 

 

edit @ 15 Aug 2011 19:56:01 by p.a.l.m.y

edit @ 15 Aug 2011 20:04:27 by p.a.l.m.y

Comment

Comment:

Tweet